Bạn có từng ngồi trước đề thi tiếng Anh, nhìn 4 đáp án mà… chẳng biết bắt đầu từ đâu chưa? Nếu từng mất gốc tiếng Anh — như mình từng vậy — thì bạn hiểu cảm giác đó rõ hơn ai hết. Học thuộc lòng cả trăm quy tắc ngữ pháp? Quên đi. Không thực tế, nhất là khi bạn đang ôn cấp tốc cho kỳ thi THPT Quốc gia hay kỳ thi công chức, đầu vào đại học ở TP.HCM.
Cái bạn cần lúc này là chiến thuật, là những mẹo “tủ”, cách suy luận đáp án nhanh mà không cần nhớ cả đống cấu trúc phức tạp. Mình sẽ chỉ bạn cách làm bài trắc nghiệm tiếng Anh thông minh hơn, không phải học nhiều hơn.
Giờ thì cùng đi thẳng vào vấn đề nhé.
Người mất gốc tiếng Anh là ai?
Bạn biết không, người mất gốc tiếng Anh không phải là người chưa từng học tiếng Anh, mà thường là người đã học… nhưng không “thấm” được gì cả. Mình từng dạy vài bạn học sinh lớp 11 ở TP.HCM, và có bạn còn không biết đặt câu “I am a student” cho đúng. Không phải vì bạn ấy lười đâu — mà vì cả một chặng đường từ cấp 2, bạn chỉ được học ngữ pháp kiểu học vẹt, làm bài tập chép lại, chứ chẳng có môi trường nào để nghe hay nói cả.
Thường thì bạn sẽ thấy tình trạng này ở học sinh THCS, THPT, và thậm chí cả người đi làm đã ra trường nhiều năm. Điểm chung? Thiếu nền tảng cơ bản như phát âm, từ vựng giao tiếp, khả năng phản xạ khi nghe tiếng Anh. Có bạn còn tâm sự với mình rằng: “Em rất sợ mở miệng nói sai, nên em toàn né luôn.”
Thành thật mà nói, nếu bạn cảm thấy mất gốc, thì bạn không hề đơn độc đâu. Ở TP.HCM hay bất cứ tỉnh thành nào, chuyện này phổ biến đến mức… gần như là “chuyện thường ngày ở huyện”. Vấn đề không phải ở bạn, mà là ở cách mà bạn được tiếp cận với tiếng Anh ngay từ đầu.
Vậy nên, nếu bạn đang nghĩ đến việc học lại từ đầu, thì đó là một quyết định đúng đắn. Quan trọng là đúng cách, không phải nhồi lại toàn bộ đống ngữ pháp cũ. Mình sẽ chỉ bạn vài hướng đi nhẹ nhàng hơn. Nhưng trước hết, bạn cần xác định rõ: bạn đang ở đâu trên bản đồ tiếng Anh của chính mình.
Những sai lầm phổ biến khi làm trắc nghiệm tiếng Anh
Mình từng thấy nhiều bạn làm bài trắc nghiệm tiếng Anh rất nhanh – nhưng sai cũng rất nhanh. Không phải vì bạn không có kiến thức, mà là do rơi vào mấy cái “bẫy” quen thuộc mà người mất gốc rất hay mắc phải. Và thú thật là, hồi mình mới bắt đầu học lại từ đầu, mình cũng dính gần hết mấy lỗi dưới đây:
- Chọn đáp án theo cảm tính: Bạn nhìn thấy từ “go” thì vội khoanh “went” vì nghĩ chắc là quá khứ. Nhưng lại bỏ quên mất dấu hiệu của thì hiện tại đơn ngay trong câu. Mình đã từng sai y chang vậy.
- Không hiểu từ vựng then chốt: Nhiều câu hỏi chỉ xoay quanh đúng một từ khóa. Mà nếu bạn không hiểu từ đó (như “unless” hay “although”) thì gần như bạn chỉ khoanh đại. Và đại đa số lần… là sai.
- Nhầm lẫn giữa các thì: Câu có “since” nhưng lại chọn thì quá khứ đơn. Hay thấy “just” mà không nhớ thì hiện tại hoàn thành. Cái này rất hay gặp, nhất là khi bạn học ngữ pháp kiểu “chắp vá”.
- Bỏ sót trạng từ hoặc từ nối: Có lần mình sai một câu chỉ vì không để ý từ “however” ở đầu câu. Nó đổi nghĩa cả đoạn mà mình lại… lướt qua như gió.
- Đọc không kỹ đề: Đây là lỗi “kinh điển”. Có bạn còn khoanh nhầm vì… chưa đọc hết câu đã nghĩ ra đáp án rồi. Mà mấy đề thi kiểu THPT Quốc gia thì chuyên gia đánh lừa bạn bằng cách đó.
👉 Gợi ý của mình: Khi làm bài, hãy dành ra vài giây để xác định “bẫy” ngữ pháp hoặc từ vựng trong câu. Đừng vội. Đọc kỹ. Nghĩ kỹ. Và nếu bạn thấy mình hay sai ở đâu – hãy ghi chú lại. Mỗi sai lầm đều là một bài học, miễn là bạn chịu nhìn thẳng vào nó.
Tham khảo thêm các bài test tiếng anh mới nhất tại Tracnghiemvui.com nhé!
5 mẹo khoanh trắc nghiệm tiếng Anh “chắc ăn” cho người mất gốc
Bạn muốn khoanh lụi mà vẫn có cơ may cao? Mình tổng hợp 5 mẹo thực tế, mình đã thử (và vấp) nhiều lần — nên chia cho bạn luôn:
- Loại trừ đáp án vô lý: Nhìn nhanh, gạch những đáp án sai hoàn toàn (ngữ pháp, loại từ). Ít lựa chọn hơn = tỉ lệ đúng cao hơn. Mình thường đánh dấu bằng dấu chéo nhỏ.
- Chọn từ đúng loại: Nếu câu cần noun thì khoanh noun; nếu cần adverb thì loại bỏ adjective. Nghe đơn giản, nhưng bạn sẽ thấy nó cứu mình nhiều câu.
- Dựa vào từ khóa ngữ cảnh: Words like “since”, “if”, “although” chỉ đường cho thì hoặc mối quan hệ câu. Mình hay gạch chân từ này trước khi khoanh.
- Ưu tiên đáp án ngắn: Đề trắc nghiệm thường chọn đáp án gọn chứ hiếm khi dài loằng ngoằng (đây là mẹo tâm lý đề).
- Kiểm tra lại dấu hiệu nhỏ: Số nhiều/ít, mạo từ, trạng từ vị trí — mấy thứ nhỏ nhặt này hay lừa nhất. Hãy thở ra, đọc lại một lần trước khi khoanh.
Thử áp dụng ngay trong đề luyện, bạn sẽ nhanh nhận ra chỗ yếu để sửa tiếp.
Cách suy luận đáp án mà không cần dịch cả câu
Bạn từng đọc một câu tiếng Anh dài ngoằng, chưa hiểu đầu câu nói gì thì đã quên mất cuối câu ra sao chưa? Mình thì gặp hoài — và mình biết cảm giác đó cực kỳ nản, nhất là khi bạn đang thi và thời gian đếm ngược. Nhưng may mắn là, bạn không cần phải dịch cả câu mới làm đúng được đâu. Dưới đây là vài mẹo suy luận mình đã thử (và vẫn xài tới giờ):
- Tìm từ khóa chính: Trong mỗi câu luôn có vài “đinh” – có thể là because, however, hoặc mấy phrasal verb quen như give up, look after. Gạch chân tụi nó trước, bạn sẽ bớt bị lạc phương hướng khi đọc.
- Nhìn vào vị trí từ cần điền: Nếu khoảng trống nằm giữa một động từ và danh từ, khả năng cao bạn cần một trạng từ hoặc tính từ. Đừng nghĩ nhiều, nhìn vị trí là đoán được loại từ rồi.
- Loại trừ đáp án sai logic: Câu về quan hệ nguyên nhân – kết quả mà bạn chọn từ “although”? Sai nghĩa ngay lập tức. Mình hay gạch mấy từ “trái vibe” trước để tập trung vào đáp án phù hợp.
- Nhìn câu trước và sau (nếu có đoạn văn): Đừng chỉ nhìn câu hỏi. Có khi câu trước đã “thả hint” rõ ràng rồi, mà bạn bỏ qua là mất cơ hội ghi điểm dễ.
- Đừng sa đà vào dịch từng từ: Tin mình đi, nếu bạn cố dịch hết câu, bạn sẽ vừa mất thời gian, vừa dễ sai vì dịch… không trọn ý. Hãy đọc để nắm cái vibe chung, chứ đừng cố hiểu từng chữ.
Nói thật, mình từng stress vì cứ nghĩ “phải hiểu hết mới làm được”. Nhưng một khi bạn học cách đọc thông minh thay vì đọc cần mẫn, điểm số sẽ cải thiện đáng kể. Và bạn sẽ cảm thấy tiếng Anh… đỡ đáng sợ hơn rất nhiều.
Áp dụng mẹo khoanh đúng vào đề thi thật
Bạn biết không, học mẹo thì một chuyện, dùng được trong đề thật lại là chuyện khác. Mình muốn chỉ bạn cách những “chiêu” này thực sự hoạt động trong đề thi THPT Quốc gia – không phải lý thuyết suông.
Lấy ví dụ từ đề minh họa Bộ Giáo dục năm gần đây:
📌 Câu hỏi từ loại:
“The teacher gave us a very ______ explanation.”
A. explain
B. explaining
C. explanation
D. explanatory
👉 Mình áp dụng mẹo nhìn vị trí trống — sau “a very”, chắc chắn cần tính từ → loại A, B, C ngay lập tức. Đáp án đúng: D. explanatory.
📌 Câu hỏi từ nối logic:
“_______ she was very tired, she finished her homework.”
A. Because
B. Although
C. Despite
D. Because of
👉 Chỉ cần nhìn 2 vế trái nghĩa là đoán ngay liên từ mang tính nhượng bộ. Không cần dịch hết vẫn chọn đúng: B. Although.
📌 Câu bị động – mồi quen của đề thi:
“The documents ______ by the manager before the meeting.”
A. were checked
B. checked
C. have checked
D. were checking
👉 Nhìn ngay từ “documents” → danh từ số nhiều + nhìn “before the meeting” → quá khứ → chọn bị động quá khứ đơn: A. were checked.
Bạn thấy đấy, không cần hiểu hết cả câu, chỉ cần “đọc đúng điểm” là xử lý được. Mình đã luyện kiểu này cho học sinh lớp 12 ở trung tâm, và bạn ấy từ 3.8 lên 7.2 sau 2 tháng. Nói thật, mẹo không thay được gốc, nhưng dùng đúng cách thì đúng là cứu tinh phòng thi.
Các công cụ hỗ trợ luyện tập tại nhà cho người mất gốc
Bạn đang bắt đầu lại từ số 0 với tiếng Anh? Mình đã từng ở đúng vị trí đó — mở sách ra không biết bắt đầu từ đâu, học xong một buổi lại quên ngay buổi sau. Nhưng rồi mình tìm được vài công cụ cực kỳ hợp với người mất gốc, nhất là khi bạn học ở nhà, không có giáo viên kèm 1-1.
- Duolingo: App này giống như “game hóa” việc học từ vựng cơ bản. Mỗi ngày 10 phút là đủ duy trì đều. Hơi dễ, nhưng rất ổn để tạo thói quen ban đầu.
- Elsa Speak: Nếu bạn ngại phát âm sai thì thử ngay cái này. App chấm điểm phát âm theo âm tiết. Mình dùng mỗi sáng, 15 phút luyện phát âm bằng tai nghe.
- YouTube – Moon ESL: Kênh này mình cực kỳ recommend. Dạy siêu chậm, dễ hiểu, có phụ đề tiếng Việt. Có cả video dạy phát âm và từ vựng giao tiếp cơ bản.
- Facebook Group “Tự học tiếng Anh cho người mất gốc”: Rất nhiều bạn chia sẻ tài liệu PDF, mini test, kinh nghiệm học. Mình còn từng được bạn trong nhóm gửi tặng cả flashcard tự làm.
- Sách Hack Não 1500: Hơi nặng nếu bạn lười, nhưng thực sự hiệu quả nếu bạn chịu làm từng ngày. Có app đi kèm để luyện lại từ đã học.
Điểm mấu chốt là: đừng cố học tất cả một lúc. Chọn 1–2 công cụ phù hợp nhất với thói quen của bạn, rồi gắn bó ít nhất 2 tuần. Khi bạn bắt đầu thấy mình nhớ được từ, phát âm rõ hơn – thì động lực sẽ tự đến. Tin mình.
Kinh nghiệm từ học sinh tại TP.HCM từng mất gốc
Có lần mình hỏi một học sinh lớp 12 ở Nguyễn Thượng Hiền rằng: “Sao em học lại tiếng Anh được nhanh vậy?”. Bạn ấy cười, nói đơn giản: “Em không cố học nhiều, em học đều.” Và nghe tưởng dễ, nhưng đó chính là bí quyết của những người từng mất gốc mà vẫn bứt phá được trong năm cuối cấp.
Dưới đây là vài kinh nghiệm thật mình ghi lại từ các bạn ở TP.HCM — mỗi người một cách, nhưng điểm chung là rất thực tế:
- Học nhóm qua Zoom: Một bạn ở Gia Định kể, mỗi tối nhóm 3 người làm đề trắc nghiệm chung. Không ai rành hết, nhưng mỗi lần tranh luận đáp án là nhớ cực lâu.
- Dùng app Elsa Speak mỗi sáng: Một bạn ở Lê Hồng Phong chia sẻ, bạn chỉ luyện 10 phút phát âm/ngày. Sau 2 tháng, điểm nói trong bài thi thử tăng rõ rệt.
- Làm đề thật mỗi cuối tuần: Học sinh lớp 12 thường sợ đề thi thật, nhưng bạn nên làm quen càng sớm càng tốt. Một bạn mình biết đạt 8.4 chỉ nhờ luyện đề mỗi Chủ Nhật.
- Phụ huynh đồng hành: Nghe buồn cười nhưng có bạn bảo mẹ ngồi canh giờ làm bài. Mệt thật, nhưng nhờ vậy mà tạo được thói quen thi nghiêm túc.
Mình nghĩ, vượt mất gốc không phải nhờ thông minh, mà nhờ chịu bắt đầu lại – từng chút một. Và bạn hoàn toàn có thể làm được như họ, chỉ cần bắt đầu từ hôm nay.
Lộ trình 30 ngày lấy lại nền tảng tiếng Anh để thi trắc nghiệm
Mình từng là đứa chỉ cần nhìn đề tiếng Anh là muốn skip luôn — không hiểu gì, không biết bắt đầu từ đâu. Nhưng sau khi thử đủ kiểu học rồi bỏ giữa chừng, mình rút ra được một cách chia nhỏ lộ trình 30 ngày để học lại từng chút một — không áp lực, nhưng đủ đẩy bạn lên từ con số 0.
📌 Tuần 1: Từ vựng nền tảng theo chủ đề
Mỗi ngày học 10 từ (dùng file PDF hoặc app flashcard). Ưu tiên chủ đề xuất hiện nhiều trong đề: trường học, gia đình, du lịch, công nghệ…
📌 Tuần 2: Ngữ pháp cơ bản dễ gặp
Tập trung 5 điểm chính: thì hiện tại đơn, quá khứ đơn, câu bị động, so sánh và liên từ. Mỗi ngày luyện 3–5 câu trắc nghiệm để nhớ.
📌 Tuần 3: Kỹ năng đọc – đoán – khoanh
Làm quen dạng đoạn văn ngắn. Không cần dịch hết, chỉ cần tìm từ khóa để khoanh nhanh. Bạn có thể luyện cùng nhóm học Zalo hoặc làm quiz trên điện thoại.
📌 Tuần 4: Luyện đề – bấm giờ – tự sửa lỗi
Mỗi ngày 1 đề mini, cuối tuần làm đề thật (có sẵn bản PDF từ các trung tâm ở TP.HCM). Tập thói quen tra lại lỗi sai và ghi chú riêng từng câu.
Cá nhân mình thấy, nếu bạn đi đúng lộ trình này và nghiêm túc mỗi ngày một chút, chỉ sau 1 tháng bạn sẽ thấy khả năng đọc hiểu và phản xạ trắc nghiệm tăng rõ rệt. Đừng học cho “giỏi tiếng Anh” ngay — học để vượt kỳ thi trước mắt đã, rồi tính tiếp.
