Bạn biết đấy, nói đến kỹ năng Writing trong IELTS, không ít người phải thở dài. Cũng dễ hiểu thôi — bạn cần vừa viết mạch lạc, vừa “chiều lòng” giám khảo, mà vẫn phải xoay sở kịp thời gian. Tôi từng chứng kiến không ít bạn học ở Sài Gòn — từ sinh viên đến người đi làm — vật lộn mãi mà band điểm cứ lửng lơ ở mức 6.0.
Nhưng đây là điều tôi nhận ra: việc luyện Writing không chỉ là luyện viết. Nó là luyện cách tư duy, cách phân tích đề bài và biết dùng chiến thuật đúng lúc. Trong bài này, bạn sẽ tìm thấy những chiến lược đã được kiểm chứng – từ lỗi ngữ pháp “chết người”, mẹo phân tích biểu đồ Task 1, cho tới cách xử lý câu hỏi dạng opinion trong Task 2 mà tôi thấy học viên thi ở IDP, British Council hay gặp phải.
Giờ thì cùng bắt đầu — bạn sẽ thấy mình không còn đơn độc với bài viết này.
Tổng quan cấu trúc IELTS Writing và cách chấm điểm chi tiết
Bạn sẽ viết hai bài trong phần IELTS Writing: Task 1 và Task 2 — nghe thì đơn giản, nhưng thực tế, cách tiếp cận và tiêu chí chấm điểm giữa hai phần này lại khác nhau đáng kể. Và nếu bạn không nắm rõ điều đó ngay từ đầu, thì rất dễ dính lỗi “trật hướng” mà tôi từng thấy không ít học viên ở TP.HCM gặp phải.
Task 1:
- Với bài Academic, bạn sẽ phân tích biểu đồ, bảng, quy trình hoặc bản đồ.
- Trong khi đó, dạng General lại yêu cầu bạn viết thư — và không, không phải kiểu thư rập khuôn đâu.
- Yêu cầu thường chỉ 150 từ, nhưng giám khảo cực kỳ khó tính. Bạn thiếu mô tả một điểm trong biểu đồ thôi là điểm Task Achievement sẽ tụt thê thảm.
Task 2:
- Đây là bài essay 250 từ – đòi hỏi bạn phải biết trình bày quan điểm, phản biện, đưa ví dụ thuyết phục.
- Dù Academic hay General thì dạng bài cũng giống nhau (opinion, discussion, problem-solution…), nhưng mình thấy bạn dễ mất điểm ở Coherence & Cohesion nếu chưa quen cách liên kết ý theo phong cách “thi IELTS”.
Tiêu chí chấm điểm gồm 4 phần chính:
- Task Achievement (Task 1) / Task Response (Task 2) – Trả lời đúng yêu cầu đề chưa?
- Coherence & Cohesion – Bài có mạch lạc không? Có kết nối logic không?
- Lexical Resource – Vốn từ bạn dùng đa dạng tới đâu? Có dùng từ đúng ngữ cảnh không?
- Grammatical Range & Accuracy – Ngữ pháp có phong phú không? Có lỗi câu nào không?
Trong kinh nghiệm cá nhân của tôi, nếu bạn muốn vượt mốc band 7, bạn cần đặc biệt cẩn trọng với phần Coherence – vì đây là tiêu chí dễ bị đánh giá cảm tính nhất, nhất là khi thi tại IDP hay BC Việt Nam.
Một mẹo nhỏ: Bạn nên luyện theo từng tiêu chí, đừng chỉ chăm chăm viết đủ số từ. Và đôi khi, một bài Task 1 ngắn gọn, đúng trọng tâm lại ghi điểm cao hơn hẳn một bài lan man dài lê thê.
Giờ thì bạn thử nghĩ xem: phần nào trong 4 tiêu chí trên là điểm yếu nhất của bạn? Từ đó, bạn mới bắt đầu cải thiện đúng chỗ.
Tâm lý trước giờ G: Giữ đầu óc tỉnh táo để viết mượt mà
Bạn có thể luyện đề bao nhiêu cũng được, nhưng nếu bước vào phòng thi với cái đầu quay cuồng và tay run run, thì Task 2 sẽ bỗng dưng… hóa núi. Tôi từng rơi vào cảnh đó – một lần thi ở IDP Nguyễn Bỉnh Khiêm, đầu óc trống rỗng dù hôm trước còn viết essay như “nuốt chữ”.
Vậy nên, chuẩn bị tâm lý là phần không thể thiếu. Thật ra, nhiều bạn Việt mình có những cách rất “dễ thương” nhưng cực kỳ hiệu quả:
- Mang theo viết Thiên Long quen tay – nghe nhỏ nhặt, nhưng cây viết quen sẽ giúp bạn đỡ mất thời gian điều chỉnh nét chữ.
- Uống chút trà xanh trước khi vào thi – không chỉ tỉnh táo mà còn giúp thư giãn đầu óc. Tôi thì thường mang theo chai nhỏ tự pha ở nhà (đừng quên kiểm tra quy định của trung tâm nhé).
- Bôi ít dầu gió nhẹ ở thái dương – một chút hương bạc hà có thể khiến bạn cảm thấy “ở nhà” hơn giữa phòng thi lạnh lẽo.
Ngoài ra, tôi luôn khuyên bạn kiểm tra đồng hồ ngay khi ngồi vào bàn. Viết Writing không đơn thuần là tư duy mà còn là quản lý thời gian. Mỗi phút bối rối là một đoạn body bị hụt.
Điều quan trọng nhất? Đừng nghĩ bài viết phải hoàn hảo. Bạn chỉ cần rõ ràng, hợp lý, và giữ được bình tĩnh để triển khai những gì bạn đã luyện. Vậy là bạn đã hơn khối người rồi đấy.
Tham khảo thêm các bài thi trắc nghiệm tiếng anh tại tracnghiemvui.com
Lập dàn ý Task 2 nhanh trong 5 phút: Đơn giản nhưng cực kỳ hiệu quả
Bạn có 40 phút cho Task 2, nhưng thật ra, cái quyết định 70% chất lượng bài viết lại nằm ở… 5 phút đầu tiên. Tôi biết, nghe có vẻ áp lực — nhưng một khi bạn quen cách lên dàn ý nhanh, mọi thứ sẽ mượt hơn hẳn.
Cách tôi thường dùng là cấu trúc 4 phần: Mở bài – Lý do 1 – Lý do 2 – Kết luận. Nghe quen đúng không? Nhưng để làm nhanh thì bạn cần luyện phản xạ: đọc đề xong là não tự động bật ra ý.
Giả sử đề là: “Some people think Tet holiday causes more harm than good. Do you agree or disagree?”
Bạn có thể phác dàn ý như sau (tôi thường viết nhanh ra nháp giấy, gạch đầu dòng thôi):
- Mở bài: Nêu rõ quan điểm – Disagree.
- Lý do 1: Tết giúp gắn kết gia đình → ví dụ: cả nhà sum họp, nghỉ làm.
- Lý do 2: Duy trì văn hóa truyền thống → ví dụ: lì xì, chúc Tết, nấu bánh chưng.
- Kết luận: Tết không chỉ là nghỉ ngơi, mà còn là bản sắc.
Bạn thấy không, đâu cần hoa mỹ hay dài dòng. Miễn là bạn nắm rõ bạn đang định nói gì. Tôi từng mất cả 10 phút chỉ để loay hoay chọn quan điểm, đến lúc viết thì quýnh lên, kết luận chưa kịp tròn ý. Giờ thì không — 5 phút dàn ý là kỷ luật tôi luôn giữ, bất kể đề dễ hay khó.
Các dạng bài Writing Task 1 & cách xử lý từng dạng cho “đỡ bí”
Task 1 không yêu cầu bạn “viết văn”, nhưng lại rất cần bạn viết chính xác và có chiến lược. Tôi thấy nhiều bạn ở Sài Gòn, dù luyện đề cả tháng trời, vẫn hay loay hoay khi gặp bản đồ hay quy trình – đơn giản vì không nắm được cách viết theo từng dạng.
1. Dạng biểu đồ (bar, pie, line, table):
Đây là dạng phổ biến nhất. Bạn cần:
- Dùng thì quá khứ đơn nếu có mốc thời gian.
- So sánh theo nhóm (đừng mô tả từng số như liệt kê).
- Ví dụ: Tỉ lệ học sinh thi IELTS ở Hà Nội và TP.HCM năm 2020 – TP.HCM cao hơn rõ rệt, chiếm gần 60% tổng số.
2. Dạng bản đồ (map):
Tôi từng thi gặp đề về sự thay đổi khu vực gần bến xe Miền Đông cũ – hơi “khoai” nếu bạn chưa quen dùng preposition chỉ vị trí (to the east of, in the center, along the river…).
- Dùng passive voice là “must-have” ở dạng này: A residential area was replaced by a shopping mall.
- Tập mô tả sự thay đổi thay vì chỉ nêu tên địa điểm.
3. Dạng quy trình (process):
Đây là dạng ít gặp nhưng dễ mất điểm vì… quên chia thì.
- Nếu là quy trình tự nhiên (như vòng tuần hoàn nước) → thì hiện tại đơn.
- Nếu là sản xuất nhân tạo → dùng bị động cho từng bước.
Tôi hay dùng cụm “After that” hoặc “In the next stage” để nối ý cho trơn tru.
👉 Gợi ý nhỏ: Dù gặp dạng nào, bạn cũng nên xác định rõ overview – tức phần tổng quát, đừng nhảy vào số liệu ngay. Và nhớ nha, đừng miêu tả từng con số như đang đọc báo cáo doanh thu quý 3, vì giám khảo cần phân tích, không phải bảng thống kê!
Bạn cứ thử áp dụng vài tips trên khi luyện đề – có khi chính mấy chi tiết nhỏ này lại giúp bạn vọt từ 6.0 lên 7.0 mà không ngờ đấy.
Từ vựng ăn điểm band 7+: Đừng dịch sát nghĩa, hãy chọn đúng “tông”
Bạn có bao giờ viết “make the traffic better” trong bài IELTS rồi nghĩ: “Ủa, nghe cũng ổn mà ta?” Tôi cũng từng nghĩ vậy, cho đến khi mình nhận ra – ở band cao, người ta không viết kiểu đó. Họ dùng enhance traffic flow hoặc alleviate traffic congestion – nghe vừa chuẩn ngữ cảnh, vừa đúng tông academic.
Bạn thấy đó, vấn đề của người Việt mình là dễ dịch sát nghĩa từ tiếng mẹ đẻ. Và thế là mình viết “big problem” thay vì “pressing issue”, “have many jobs” thay vì “a wide range of employment opportunities”. Câu không sai, nhưng… không sang.
Một vài nhóm từ tôi thường nhắc học viên chú ý:
- Paraphrase hay ho:
- a lot of → a significant number of
- people think → it is widely believed that
- cause problem → pose a threat to / lead to adverse consequences
- Collocation dễ nhầm:
- ❌ do mistakes → ✅ make mistakes
- ❌ discuss about → ✅ discuss (something)
- ❌ effect environment → ✅ affect the environment
- Từ informal nên tránh:
- kids → dùng children
- get worse → thay bằng deteriorate
- a lot of stuff → chuyển sang numerous issues (tùy ngữ cảnh)
Góc cá nhân: Tôi hay giữ một danh sách “từ mình hay viết sai” dán trên tường. Không cần dài dòng, chỉ là mấy từ mình hay nhầm hoặc bị điểm thấp vì dùng sai. Bạn thử áp dụng xem – cực kỳ hiệu quả, nhất là sát ngày thi.
Câu hỏi bạn nên đặt ra không phải là “từ này đúng không?” mà là “nó có đủ học thuật để kéo mình lên band 7 chưa?”. Viết không chỉ đúng, mà còn cần trúng. Và từ vựng, chính là cái “nước sơn” giúp bài viết của bạn không bị giám khảo lướt qua hờ hững.
Những lỗi “quen mặt” khiến bạn mất điểm IELTS Writing mà bạn không ngờ tới
Bạn biết không, mỗi lần tôi chấm bài cho học viên ở TP.HCM, tôi lại thấy những lỗi… lập đi lập lại đến mức thuộc lòng. Và điều buồn cười là bạn nào cũng nghĩ lỗi của mình “nhẹ thôi”, nhưng thực tế, mấy lỗi nhỏ này lại kéo điểm xuống không thương tiếc.
Now, đây là những lỗi mà tôi thấy bạn dễ mắc nhất — và có ví dụ thật luôn:
1. Dùng thì sai (đặc biệt trong Task 1)
Ví dụ từ bài của một bạn ở Bình Thạnh: “The number increased in 2010 and increase again in 2020.”
→ Bạn thấy không? Một câu mà nhảy thì như chơi nhảy dây. Chỉ cần giữ quá khứ đơn cho mốc thời gian đã qua là ổn.
2. Lập luận lỏng lẻo – viết dài nhưng không “chặt”
Bạn thường viết kiểu: “Traffic is bad so people are stressed and that leads to more problems in society.”
Well… nghe mơ hồ quá. Giám khảo chẳng biết “problems” là gì. Bạn cần cụ thể hơn.
3. Run-on sentence — câu kéo lê như… kẹo kéo
Một bạn khác viết:
“People move to cities they want better jobs the government should improve rural areas.”
→ Một câu mà đáng lẽ phải tách thành 2–3 câu. Giám khảo nhìn là biết ngay bạn đang cố nhồi ý.
4. Sai collocation
Một lỗi kinh điển: “strong rain” → phải là “heavy rain”.
Hay “big traffic” → phải là “heavy traffic”.
Tôi thề, 70% học viên của tôi dính lỗi này.
5. Lỗi mạo từ & chính tả
Ví dụ: “the education is important for society”.
Sai nhẹ thôi nhưng band 7+ là không tha.
Chiến lược canh giờ thông minh cho phần IELTS Writing: Viết hay thôi chưa đủ
Viết tốt là một chuyện, viết đúng giờ mới là “game thật”. Bạn có 60 phút, và bạn không thể để mình trượt mất band chỉ vì mải mê chỉnh câu ở Task 1 đến tận phút thứ 35 — tôi từng làm vậy rồi, và tin tôi đi, không vui chút nào.
Chiến lược cơ bản mà tôi luôn chia sẻ với học viên là:
- Task 1: 20 phút
- 3 phút lên dàn ý nhanh, xác định overview
- 12 phút viết thân bài (2 đoạn là đủ)
- 5 phút rà lỗi thì – số liệu – mạo từ
- Task 2: 40 phút
- 5 phút brainstorming và phác ý (đừng bỏ qua bước này!)
- 30 phút viết — mở, thân, kết. Đừng tham viết dài, đừng lan man.
- 5 phút cuối đọc lại, chỉnh câu awkward, kiểm tra ngữ pháp.
Tôi dùng đồng hồ Casio đeo tay mỗi lần đi thi – nhìn cho nhanh, không bị rối như khi dòm đồng hồ tường. Bạn cũng nên chia Task 2 thành từng cột thời gian nhỏ trên giấy nháp – cứ viết tới đâu, canh tới đó. Nghe hơi “cứng”, nhưng giúp bạn không bị trượt mốc.
Điều tôi học được là: giám khảo không chấm bạn viết nhanh hay chậm, họ chấm bạn viết vừa đủ và đúng lúc. Và bạn không thể làm được điều đó nếu không làm chủ cái đồng hồ của mình
Công cụ & tài nguyên học IELTS Writing bạn nên thử nếu nghiêm túc với mục tiêu 7.0+
Bạn có thể tải hàng tá tài liệu về máy, nhưng nếu không chọn lọc kỹ, bạn sẽ chỉ thấy… mệt não. Tôi từng loay hoay giữa Cambridge 9-17, hàng chục app, vài lớp online, và mãi sau mới rút ra được vài thứ “đúng thuốc” với người học Việt, đặc biệt là phần Writing. Dưới đây là bảng so sánh mấy tài nguyên mà tôi đã học thử, test thật:
| Tài Nguyên | Điểm mạnh | Lưu ý cá nhân |
|---|---|---|
| DOL English | Dạy logic tiếng Việt – rất hợp cho bạn nào bị lủng ý | Lớp Writing có feedback cực chi tiết, nhưng hơi áp lực nếu bạn chưa quen suy nghĩ mạch lạc |
| ZIM | Tài liệu phong phú, hệ thống bài mẫu nhiều cấp độ | Mình thấy phù hợp hơn với bạn nào thích ôn độc lập, có tính tự học |
| The IELTS Workshop | Thầy cô truyền cảm hứng tốt, dạy dễ hiểu, dễ nhớ | Học offline tại TP.HCM khá đông, nhưng bạn sẽ có nhiều peer để luyện chung |
| Cambridge IELTS (9–18) | Chuẩn đề thi thật – không thể bỏ qua | Mỗi lần làm xong nhớ tự phân tích task, đừng chỉ viết rồi để đó |
| IELTS Simon & E2 English (YouTube) | Phân tích bài mẫu rõ ràng, giọng chuẩn UK/AUS | Bạn nên vừa xem vừa ghi chú từ vựng, đừng xem kiểu “xem chơi” nha |
| App như IELTS Prep, Quizlet | Luyện từ vựng theo chủ đề, tiện dùng khi đi xe bus | Nhưng đừng lạm dụng – nhớ phải ứng dụng vào câu cụ thể thì mới nhớ lâu |
Mẹo “chốt” band 7+ từ những bạn đã thi thật ở IDP TP.HCM
Bạn biết không, mỗi lần tôi hỏi học viên đã đạt 7.0–7.5 Writing rằng “Rốt cuộc cái gì giúp bạn bứt điểm?”, câu trả lời luôn… giống nhau tới mức tôi thuộc lòng. Nhưng nghe lại vẫn thấy thú vị, vì bạn sẽ nhận ra band 7+ không phải chuyện xa vời như bạn nghĩ.
Một bạn ở IDP Điện Biên Phủ từng nói với tôi: “Em không luyện nhiều, nhưng em luyện đúng. Cứ Cambridge, canh 40 phút, viết xong là gửi cô sửa liền.” Nghe đơn giản, nhưng bạn thấy đó—tính kỷ luật mới khó.
Bạn khác thì chia sẻ: “Em không sợ đề khó nữa sau khi viết 20 bài Task 2 liên tục. Kiểu như não nó quen cái format rồi.” Tôi nghĩ bạn sẽ đồng cảm—khi bạn viết đều, bạn sẽ bớt loay hoay chọn lập luận.
Một vài điều họ đều nhấn mạnh (và bạn nên để ý):
- Cambridge là “xương sống”, nhưng đừng chỉ làm đề—hãy đọc lại bài mẫu để học cách triển khai.
- Nhận feedback thường xuyên giúp bạn nhận ra 3–4 lỗi lặp dai dẳng (và đó là thứ kéo điểm mạnh nhất).
- Luyện thi đúng thời gian để tránh kiểu “viết đẹp nhưng hết giờ”, đây là lỗi nhiều bạn gặp mà không thừa nhận.
- Đừng đổi chiến lược vào phút cuối, nhất là ngày thi — ổn định còn quan trọng hơn sáng tạo.
What I’ve found is: bạn không cần giỏi hơn ai, bạn chỉ cần nhất quán hơn họ. Và nếu bạn áp dụng lại đúng tinh thần của những bạn đã vượt mốc 7.0, bạn sẽ thấy Writing dễ thở hơn nhiều
